Van ambitie naar praktijk bij het Van Gogh Museum
- Van Gogh Museum
Duurzaamheid sluit logisch aan bij de identiteit en activiteiten van het museum. Het behoudt en bewaart, onderzoekt en deelt kunst, niet alleen voor nu maar ook voor later. Net zoals kwetsbare schilderijen zorgvuldig worden geconserveerd, vraagt ook de omgang met de planeet, de leefomgeving en de beschikbare grondstoffen om dezelfde zorgvuldigheid, zodat ook in de verre toekomst kunst kan blijven worden gedeeld.
Het Van Gogh Museum (VGM) wil daarom een gezamenlijke bijdrage leveren aan het tegengaan van klimaatverandering en achterlaten van een positieve impact op het milieu. Om hier invulling aan te geven hebben ze zich gecommitteerd aan de Sustainable Development Goals (SDG’s).
- Opdracht:
In samenwerking met PHI Factory is het Van Gogh Museum een duurzaamheidstraject gestart. Vanuit een integrale aanpak zijn we via zeven programma’s aan de slag gegaan om duurzaamheid in de organisatie te implementeren; 1) Duurzaam tentoonstellen, 2) Collectie, 3) Horeca, afval en schoonmaak, 4) Merchandise, 5) Duurzaam inkopen, 6) Reisbewegingen en 7) Verduurzamen van de gebouwen.
- De PHI aanpak:
In een ambitiesessie met de stuurgroep (waaronder het MT) van het VGM zijn de duurzaamheidsambities en -thema’s voor 2030 geformuleerd. Dit komt samen in het ambitiedocument met het waardenwiel. In het waardenwiel staan de gekozen duurzaamheidsthema’s visueel weergegeven met per thema de bijbehorende (meet)indicatoren in één overzicht. Ook is advies geleverd op het duurzaamheidsbeleid van het VGM. Het waardenwiel biedt op deze manier een stevig fundament om (duurzame) keuzes en beleid te bepalen.
Vervolgens hebben we per programma (zeven in totaal) een concretiseersessie georganiseerd. Hierin hebben we de betrokken medewerkers uitgedaagd en geactiveerd om bij te dragen aan de transitie. Per sessie hebben we met elkaar kansen gedefinieerd en de aanpak bepaald. En vooral de vraag beantwoord; hoe vertaalt de ambitie zich voor mij en mijn afdeling in de praktijk? De uitkomsten van deze sessies zijn vertaald naar pragmatische actieplannen. Per programma voeren de verschillende programmamanagers momenteel hun concrete actieplannen uit.
Hierbij werden ze ondersteund door een adviseur vanuit PHI Factory. Als interim Coördinator Duurzaamheid werkte onze adviseur een dag per week op locatie om de programma’s van de grond te krijgen. Hieronder valt onder andere: voortgangsgesprekken met de programmamanagers, het voorzitten van de kwartaaloverleggen, overleggen met de stuurgroep over de overkoepelende voortgang, aanhaken van interne communicatie en per programma kijken wat (praktisch) nodig is om verder te verduurzamen.
Daarnaast hebben we als PHI Factory een duurzaamheidsdashboard ontwikkeld, waarin verschillende kwalitatieve en kwantitatieve data over duurzaamheid bij VGM wordt weergegeven. Tegelijkertijd hebben we een CO2 meting en grondstofstromenanalyse uitgevoerd van de gehele organisatie. Op deze manier pakken we verduurzaming integraal aan en kan het VGM sturen waar nodig. En meten we de voortgang. Zo wordt duurzaamheid echt onderdeel van ieders dagelijkse werkzaamheden.
- Het resultaat:
Als resultaat hebben we nu zeven actieve programma’s met bijbehorende programmamanagers. Iedere programmamanager is bezig zijn/haar eigen afdeling en duurzaamheidsacties uit te voeren. Sinds 2023 zijn er mooie stappen gemaakt. We hebben een actieve en betrokken groep duurzaamheid bestaande uit de stuurgroep, de programmamanagers en de afdeling communicatie. In het dashboard worden zowel de kwalitatieve als kwantitatieve updates bijgehouden en uitgebreid. Met als doel het realiseren van de ambitieuze doelstellingen en hierop (bij) te kunnen sturen.
Duurzaamheid is een integraal onderdeel van de organisatie geworden. Het VGM beschikt over een stevig fundament met een heldere structuur, zichtbare resultaten en breed gedragen programma’s. De aanjagersfunctie is stevig belegd binnen de organisatie, zodat het museum zelfstandig verder kan bouwen aan haar duurzaamheidsambitie. Op deze manier wordt duurzaamheid onderdeel van het dagelijks werk en als vanzelfsprekend gezien om een relevante en toekomstbestendige organisatie te blijven.
Banner: Eigen afbeelding.
